Amsterdambynight Amsterdam Nacht WiW Photography Fotografie Fine Art Kunst

 

De Waag

Te midden van de Nieuwmarkt staat een schitterend gebouw met een zeer rijke historie: de Waag. De geschiedenis van de Waag gaat terug tot de middeleeuwen, toen deze gebouwd werd als stadspoort aan de oostzijde van Amsterdam. Na een periode van renovatie is de Waag ondertussen weer in haar oude glorie te aanschouwen. In deze Spotlight nemen we een nader kijkje bij de geschiedenis van de Waag.

Sint Antoniespoort

Amsterdam Nacht Waag NieuwmarktAan het eind van de 15de eeuw besloot Maximiliaan van Oostenrijk dat de oude verdedigingsmuur van Amsterdam, een aarden wal met houten palissade, vervangen moest worden door een vijf meter hoge stenen stadsmuur. Deze werd vanaf 1482 aangelegd en liep aan de oostzijde langs de Geldersekade en de Kloveniersburgwal. De stadsmuur werd voorzien van een aantal verdedigingswerken, waaronder de Schreierstoren en stadspoorten. Ter hoogte van de huidige Nieuwmarkt werd ter vervanging van een eerdere toegangspoort rond 1488 de Sint Antoniespoort, de huidige Waag, gebouwd.

 

Stadswaag en Gildehuis

Aan het einde van de 16de eeuw verloor de Sint Antoniespoort haar functie als stadspoort. Amsterdam groeide snel en de hele 15de eeuwse stadsmuur werd afgebroken. Er is tegenwoordig vrijwel niets meer van te zien, op een aantal verdedigingswerken en oude poorten na. In 1614 werd de Kloveniersburgwal gedeeltelijk gedempt, waardoor rond de resten van de Sint Antoniespoort het plein van de Nieuwmarkt ontstond. De Nieuwmarkt ligt echter hoger dan de originele stadstoegang, waardoor een deel van de poort onder de grond verdwenen is. Het gebouw is dan ook meer dan een meter hoger dan wat er tegenwoordig van te zien is.
Tussen 1617 en 1618 werd de stadspoort overdekt en in gebruik genomen als Waag. Dit was ter aanvulling op de oude waag op de Dam, tegenover het Koninklijk Paleis, die ondertussen te klein was geworden. Het poortgebouw werd uitgebreid en de middentoren werd toegevoegd. In de bovenverdiepingen werden een aantal gildehuizen gevestigd, waaronder de metselaars en de chirurgen. Deze functie is nog steeds te herkennen aan de gevelstenen boven de toegangspoorten. Boven de ingang van de chirurgen staat “Theatrum Anatomicum” en bij de metselaars vinden we een beeldhouwwerk van stadsarchitect Hendrick de Keyser. De functie als “Theatrum Anatomicum” is vereeuwigd door Rembrandt van Rijn in zijn beroemde schilderij “De anatomische les van dr. Nicolaes Tulp” uit 1632.

Amsterdam Nacht Waag Nieuwmarkt amsterdambynight

De Moderne Waag

Later heeft de Waag vele functies gekend, waaronder werkplaats, stadsarchief en bedrijfspand. Ook vonden zowel het Amsterdam Museum als het Joods Historisch Museum hun oorsprong in de Waag. Na een lange periode van leegstand en verwaarlozing in de 20ste eeuw werd in 1991 besloten tot restauratie en herinrichting. Sinds die tijd is de onderverdieping in gebruik als restaurant.
Tijdens de restauratiewerkzaamheden werd ook duidelijk dat de Waag aan het verzakken was. De fundering was ontoereikend en het gebouw zakte langzaam weg in de zachte ondergrond. Eind 2014 werden de herstelwerkzaamheden afgerond en de Waag staat nu weer in al haar glorie centraal op de Nieuwmarkt.

 

Bronvermelding

- Ons Amsterdam - editie December 2014

- www.amsterdam.nl

- www.architectenweb.nl

 

Laat hieronder je commentaar en aanvullingen achter zodat ik het artikel up-to-date kan houden. Interessant wat u heeft gelezen? Deel deze pagina dan! Bestel afdrukken via de Prints pagina.

 

Terug naar Spotlight